DESCANSO (parte 2)
Aurelio Galán Sanchis
3/13/20266 min read


Sabemos que o descanso é unha peza clave para o noso benestar, polo tanto, canto mellor sexa a súa calidade máis favorecemos ao noso organismo para que consiga un mellor estado de saúde, aumentando o nivel de enerxía e obtendo un sistema eficazmente resolutivo no caso de que apareza unha patoloxía.
E é no descanso nocturno (ver parte 1), onde atopamos o momento de maior reparación e rexeneración do corpo grazas aos procesos que acontecen. Por iso é beneficioso a práctica de hábitos que favorecen un bo descanso nos factores que o condicionan, sendo diferentes se o insomnio é de fóra a dentro ou de dentro a fóra. Algúns deles son:
Para os factores que nos inflúen de fóra a dentro:
Pantallas azuis
Elimina as pantallas pola noite.
Utiliza luces alaranxadas, vermellas ou amarelas.
Se hai luz azul, utiliza filtros ou lentes protectoras.
Cear moi tarde
Cea pronto, o máximo que poidas. 3 horas antes é o ideal.
Frecuencias
Deixar o teléfono móbil fora da habitación.
Apagar o wifi.
Respiración polo nariz
Dilatador nasal, miotape labial ou abridor narinas.
Características do espazo
Escuridade: utiliza anteface ou persianas baixadas.
Unicamente dormitorio: evitar ver a tv desde a cama, ler (alternativa, ler noutro espazo e con luz tenue).
Temperatura: 17ºC na habitación, 20ºC se se prefire no resto da casa
Relación do estado do organismo co descanso (nocturno)
Regular temperatura:
Ducha quente, sobre todo aplica calor en mans, beizos e pés (polas terminacións nerviosas). 1 hora antes mínimo.
Parte baixa da cama máis quente que o resto: dobre manta, calcetíns... Así mandamos a orde ao cerebro de que hai que baixar a temperatura.
Cear sen alcol.
Sobrepeso
Xaxúns intermitentes ou máis longos. Restrinxir as comidas á xanela de luz (horas de luz natural).
Alimentación:
As froitas e verduras son hidratantes: espaguetis de cabaciña, gaspacho, hummus, salmorejo, ensalada (con especias quentes), legumes….
Salgado (marisco, algas, cacahuetes/anacardios salgados…)
Non estimulantes (café, chocolate, refrescos…)
Deporte
Nunca de alta intensidade nas horas previas ao descanso.
Nunca durante a escuridade (pola tarde)
Se es diabético coa glicosa elevada entre as 18-22 horas (inverno-verán)
Estrés
Realizar actividades que non requiran traballo intelectual (ducha, meditación, lectura, fregar os pratos, casa)
Duración e frecuencia
O normal é entre 7,5 - 9 horas (5 ou 6 ciclos REM), os nenos poden ser ao redor de 10.
A sesta non é necesaria se dormes ben pola noite.
Non ter horarios estables
Manter uns horarios medianamente fixos. Mesmo durante a fin de semana
Organizar as túas horas de sono:
Rixidez á hora de levantarnos
Respectar o cronotipo, se hai tendencia innata a ser máis de mañás ou de tardes, aprovechalas para traballos máis esixentes.
Saber cando deberías irte á cama en función dos ciclos e flexibilidade.
A hora de deitarse é flexible, a de levantarse ríxida.
Para os factores que nos inflúen de dentro a fóra:
Querer durmir custe o que custe ‘’porque DEBES’’: Autoobrigarte ao supostamente correcto condúceche a bloquear o que desexas de verdade.
Exercicio: Programar o insomnio. Se nos obrigamos a non durmir, como é algo que habería de ocorrer espontaneamente, ao querer que ocorra, evitamos que apareza. Deitado ou mesmo sentado, sen facer nada (ler, peli…)
Ante todo ser moi positivo: equilibrio entre optimismo e pesimismo. Se estás triste e pensas en positivo, tes alta probabilidade de afundirte máis, a parte triste e dolorosa tamén existe. Cando a vida se desenvolve positivamente, a mente prepárase para o peor, e ao contrario. A harmonía é froito do equilibrio entre ambas.
Aprazar o temido: o aprazamento sistemático dunha preocupación fai que a mente a garde xunto ás obsesións, ademáis, vincúlao a cada ocasión que nos preocupa. Está aprazada, é a que agora nos quita o sono. Esta adoita ir acompañada da crenza ‘se algo pode empeorar, farao!. Típica de persoas fatalistas.
Exercicio: escribir o pensamento no momento, sen perfeccionismo. Mellor en bolígrafo e papel, xa que o feito de abrir e pechar o caderno, saca fóra de ti o problema, e desde fóra os inimigos poden facer menos dano.
Buscar o 100% de seguridade: o perfeccionismo, no insomnio aplícase repasando todos os temas antes de durmir. A dificultade vén en poñerlle punto e final.
Exercicio: aceptar a porcentaxe de incerteza na vida, 15-20%. Deixar cousas inacabadas antes de ir durmir.
Se sinto algo, douno por certo (aínda que non sexa constatable), variante ‘só hai un modo de ver as cousas, e é o meu’.
Exercicio: imaxinar o peor que pode pasar. Demasiada traxedia conduce á comedia.
Ata que non saiba exactamente porque non durmo, non durmirei: é o mito do razoamento perfecto, que está escondido nalgún lado ata que o atopes. Se crees que tes algunha posibilidade de controlar a realidade, non che estrañe ter insomnio, porque mentres dormes, pérdelo. Verificar o coñecemento na práctica, cambias cando fas algo diferente non cando o pensas diferente.
Exercicio: cando identifiques a hipótese do insomnio, determina cal é a acción para resolvelo e lévaa a cabo polo menos 5 días e valora como che sentes.
Insisto no que sei que non funciona: tentar durmir, exercicio para conciliar o sono… Relacionado coa horrorización á desocupación.
Exercicio: facer cousas distintas ás que adoitas facer. Se o que fas non funciona, cambia.
*Podes atopar máis opcións no libro ‘Primeiro durmir, despois soñar’ (Bibliografía)
Todas estas accións sobre os factores que nos alteran o sono son recursos que podemos aplicar dentro das nosas rutinas para a mellora do descanso. A continuación propoñemos rutinas pre- e post- sono:
Para antes de ir durmir (pre-sono)
Cea pronto, pero queda saciado. Idoneo 2-3 horas antes.
Desconecta aparellos electrónicos e baixa a intensidade.
Asegúrache de que a temperatura é a adecuada.
Libérate do estrés do día e deixa todo listo para saír ao día seguinte (non listas mentais, pensar menos e facer máis).
Hidrátate se é necesario.
Proporciónate seguridade.
Deixa de tomar café sobre as 14-15h e o alcol non é boa solución.
Para as mañás (post-sono)
Exponte a luz intensa cando te levantes (se podes ve sair o sol ou lámpada que a simule).
Fai 10 repeticións dalgún exercicio global (flexións, sentadillas profundas ou burpees).
Acaba a ducha con auga fría
Elimina o ruído de fondo (preocupacións polo que virá, cansa moito porque as vives 2 veces, a que visualizas e a que é)
Ritual matutino de preparación mental: tomarche unha infusión mentres les, falar coa túa parella, xogar a un xogo do móbil ou escoitar as noticias. Estas poden ser suficientes para conectarche con ese estado corporal de positividade que necesitas.
Usa a técnica do ‘’síntome agradecido por’’: responder á pregunta, por que me sinto agradecido.
Practica algún exercicio de atención plena ou meditación. Basicamente, trátase de adestrar ao teu cerebro no enfoque-desenfoque.
Para finalizar, outra ferramenta que temos ao alcance é a suplementación, pero é importante ter en conta, que esta reforza hábitos e exercicios, por si soa, é moito menos efectiva ou non funciona. Como recomendación xenérica sabemos que:
Cando non tes sono e non consegues durmir.
O teu corpo non se deu conta que é a hora de durmir. Insiste en seguir ao pé da letra a rutina presono e post sono. É útil suplementarte con MELATONINA
Tes sono, pero non consegues durmir.
a. Estás nun momento moi activo, acelerando e freando á vez, o elevado nivel de adrenalina impide que afrouxes o ritmo. O obxectivo é desintoxicar a adrenalina e diminuir o ton simpático. MAGNESIO.
b. Espertaches a metade da noite. Porque liberaches pouca melatonina, e empezas a producir hormonas que che espertarán, cortisol. Nestes casos has de ser moi estrito en non expoñerche a luz azul pola noite. Axuda a manter niveis adecuados de cortisol: ASHWAGANDHA ou WITHANIA SOMNIFERA.
c. Espertache moi pronto pola mañá. Probablemente a túa liberación de cortisol sexa esaxerada. WITHANIA SOMNIFERA.
Son moitas as ferramentas que temos para poder atopar unha mellora no descanso. A nosa recomendación é ir aplicando aos poucos cada ferramenta, e tras practicala durante unha semana, introducila nos hábitos se aparece a mellora o descartala senón hai mellora.
Bibliografía
Aprende a descansar. Jana Fernández
Experto en Salud Digestiva: Como Reducir la Inflamación y Gases para tener Buena Salud y Dormir bien (https://www.youtube.com/watch?v=ZKSXp1JW4u0)
Guyton AC. Tratado de Fisiología Médica.Ed. Mc Graw‐Hill. Madrid 1992


