Etiología e fisiopatología outonal
Aurelio Galán Sanchis
10/30/20264 min read
Seguimos no outono, e coa aparición das patoloxías típicas desta época do ano. Nesta entrada imos compartir o que coñecemos sobre a etiología e fisiopatología, para poder levar a cabo a máis eficiente das medicinas, a prevención.
En primeiro lugar falamos da etiología encargada do estudo das causas que producen as enfermidades ou patoloxías. Dende un punto de vista tradicional podemos clasificalas nestes seis grupos:
Causas externas
Causas internas
Hábitos
Infeccións
Traumatismos
Patóxenos
A continuación, describimos os grupos de causas externas e internas que se relacionan co elemento metal, elemento asociado á estación outonal (se non che soa, podes ler a entrada deste blog ‘outono, a estación do metal’) . Para o resto de grupos, sobre hábitos (podes ler no blog ‘estrés crónico e alteracións corporais’), e do resto infeccións, traumatismos e patóxenos consideramos que non teñen unha relación directa coa etiología deste elemento, por iso non che contamos moito máis.
Causas externas
A secura é o factor climático predominante na causas da patoloxía outonal e clinicamente obsérvanse dous tipos de secura:
Tibia, aparece ao p.rincipio de outono (como consecuencia da calor residual do verán)
Fría, aparece a finais de outono (debido ao achegamento ao inverno).
Podendo desenvolver consecuencias como:
-Secura polo consumo de líquidos quentes
-Ataque ao pulmón e aos órganos relacionados: nariz, boca, faringe, larinxe, pel…
-Destrución dos líquidos do pulmón
-Aparición de tose con hemoptisis, epistaxis ou tose con flema escasa e de dificil expectoración
-Afectación do descenso e dispersión da enerxía, reguladas polos pulmóns.
-Palidez
-Insuficiencia de Qi (xeneral).
Causas internas:
Neste caso atópanse os factores emocionais, causantes das patoloxías internas. Afectan principalmente os movementos do Qi pero tamén ao sangue, aos líquidos orgánicos e aos zang fu (órganos e vísceras).
No caso do elemento metal (pulmón e intestino groso), a emoción que afecta directamente á súa fisioloxía é a melancolía e tristeza, aínda que tamén se asocia ao duelo, a desgraza ou o arrepentimento.
O capítulo 39 do Suwen di: “ a tristeza entumece e axita ao corazón, isto fai que se comprima contra os pulmóns. O jiao superior se obtruye, jing qi e wei qi non circulan libremente e a calor se acumuila e disolve o qi”.
Doutra banda pero no mesmo corpo, tamén nos pode axudar á prevención da aparición de patoloxías a fisiopatología, encargada de estudar os procesos patolóxicos (enfermidades), físicos e químicos que teñen lugar nos organismos vivos durante a realización das súas funcións vitais. Desde a Medicina Tradicional Chinesa existen diferentes mecanismos que nos dan a posibilidade de identificar a evolución da patoloxía, segundo sexa a súa etiología, o equilibrio de yin-yang (ver no blog ‘teoría yin-yang’), o estado do wei qi (sistema inmunitario)...
Todos os procesos patolóxicos mostran polo menos un desequilibrio, tamén chamados síndromes, entre os cales podemos diferenciar:
Síndrome SHI (exceso) de CALOR (yang): síntomas de calor e hiperactividade.
Síndrome SHI de FRÍO (yin): síntomas de descenso de temperatura, acumulación de produtos metabólicos, estasis.
Síndrome XU (insuficiencia) de CALOR (yang): síntomas de hipofunción e hipotermia.
Síndrome XU de FRÍO (yin): cara vermella, irritabilidade, impaciencia, astenia lumbar…
Estas síndromes poden afectar a cada un ou varios órganos e xunto aos factores externos ante os cales estamos expostos a diario, poden levarnos a diferentes cadros patolóxicos. No caso do elemento metal e pola súa asociación aos pulmóns e intestino groso atopamos os seguintes:
1. INSUFICIENCIA DE QI DE PULMÓN
Sintomatoloxía principal: tose e respiración asmática con falta de forza, ou tamén respiración curta e axitada.
Sintomatoloxía secundaria: tinguidura facial pálida ou branco brilloso, abatemento físico, respiración axitada co movemento, sudoración espontánea, pacientes que enferman fácilmente de arrefriado común, timbre de voz baixo, flema abundante e clara de doado expectoración.
INSUFICIENCIA DE YIN DE PULMÓN
Sintomatoloxía principal: tose sen flema ou coa flema moi escasa e pegañenta, febre ou calor bochornosa.
Sintomatoloxía secundaria: adelgazamento corporal, secura de garganta e de boca, febre bochornosa de carácter vespertino, ardor dos cinco corazóns, sudoración nocturna, flema hemoptoica e ronquera.
INVASIÓN DE VENTO-FRÍO
Sintomatoloxía principal: tose, temor ao frío.
Sintomatoloxía secundaria: febre lixeira, rinorrea clara, comezón da garganta ou presenza de flema coa cor branca e fluída.
INVASIÓN DE VENTO-CALOR
Sintomatoloxía principal: tose con flema espesa de cor amarela, lixeiro temor ao vento e ao frío.
Sintomatoloxía secundaria: conxestión nasal con rinorrea amarela e espesa, dor e secura na garganta, boca seca, ollos vermellos, sede lixeira ou febre.
INVASIÓN DE XIE QI TIPO SECURA
Sintomatoloxía principal: tose seca, sen flema ou flema escasa e pegañenta, de difícil expectoración.
Sintomatoloxía secundaria: falta de lubricación en beizos, lingua, garganta e nariz, posible febre con temor ao frío, sensación de dor e hemoptisis.
Na próxima entrada seguiremos aprendendo sobre o elemento metal co traxecto do seu meridiano, algún remedio fitoterapeutico, exercicios e algún conto máis para esta estación…
Outono é sutil, é equilibrio,
un ciclo que te invita a protexerte;
no coidado atopas o idilio
para abrazar a alma e facerche forte.
Ánonimo.
